Introductie
Organisaties opereren in 2026 in een omgeving vol risico’s die de bedrijfsvoering onverwacht kunnen stilleggen: cyberaanvallen, personeelsschaarste, geopolitieke escalatie, energiestoringen, IT-uitval en keteninstabiliteit. De vraag is niet langer of er een verstoring plaatsvindt, maar wat de impact zal zijn op de continuïteit van de organisatie.
Een bedrijfscontinuïteit scan (BCM-scan) is dé manier om binnen 72 uur duidelijkheid te krijgen over kwetsbaarheden, kritieke processen, afhankelijkheden en realistische risico’s. Dit artikel laat zien wat een scan precies inhoudt, wat er wordt geanalyseerd, waarom het in 2026 essentieel is, welke inzichten uit Oekraïne toepasbaar zijn en hoe je na de scan direct stappen zet richting concrete verbetering.
Na het lezen kun je exact beoordelen of jouw organisatie klaar is voor een BCM-scan en hoe je de uitkomsten omzet in een toekomstbestendig actieplan.
Wat is een bedrijfscontinuïteit scan?
Een bedrijfscontinuïteit scan is een versnelde, gestructureerde analyse van de belangrijkste onderdelen die bepalen of jouw organisatie kan blijven functioneren tijdens verstoringen. Het is de “APK-keuring” van bedrijfscontinuïteit.
Doel van de scan
- risico’s identificeren die kritieke processen bedreigen
- kwetsbaarheden in mensen, systemen en ketens blootleggen
- beoordelen of herstelcapaciteit voldoende is
- governance en crisisstructuur analyseren
- inzicht geven in waar directe verbetering nodig is
Wat levert het op?
Een scan geeft binnen 72 uur een duidelijk, concreet, bestuurbaar overzicht van:
- kritieke processen
- afhankelijkheden
- single points of failure
- risicoclusters
- herstelcapaciteiten
- verbetermaatregelen
- prioriteitenlijst voor directie & MT
Deze inzichten vormen de basis voor:
- continuïteitsanalyse bedrijf
- bedrijfscontinuïteitsplan opstellen
- BCM implementatie ondersteuning
- bedrijfscontinuïteit training
Waarom een scan essentieel is voor bedrijven in 2026
Bedrijven staan in 2026 voor nieuwe en complexe uitdagingen die de continuïteit bedreigen. Een bedrijfscontinuïteit scan wordt daarom steeds vaker een strategische noodzaak.
1. Cyberaanvallen nemen explosief toe
MKB en midcorp zijn favoriete doelwitten omdat:
- back-ups vaak incorrect zijn
- medewerkers weinig cyberbewust zijn
- systemen slecht gedocumenteerd zijn
- IT uitbesteed is zonder regie
Een scan laat deze kwetsbaarheden snel zien.
2. Geopolitieke risico’s worden businessrisico’s
Denk aan:
- sancties
- instabiele toeleveringsketens
- oorlog in Europa
- transportbeperkingen
- onzekerheid rondom grondstoffen
Zie ook: risico’s bedrijfscontinuïteit identificeren.
3. Veranderende arbeidsmarkt
Personeelstekort maakt continuïteit afhankelijk van key-players.
Veel organisaties draaien op 3–5 personen zonder vervanging.
4. Toenemende afhankelijkheid van IT en cloud
Een storing van 30 minuten kan omzetverlies veroorzaken.
Een storing van 8 uur kan een ketenbreuk veroorzaken.
5. Verzekeraars en klanten vragen om aantoonbare weerbaarheid
Steeds vaker wordt een BCM-scan of continuïteitsplan verplicht bij:
- aanbestedingen
- verzekeringscontracten
- leveranciersbeoordelingen
- financieringsrondes
6. Het bestuur wordt aansprakelijker
In 2026 wordt verwacht dat toezichthouders strenger worden op crisisbestuur.
Een scan toont aan dat de organisatie risico’s serieus neemt.
Conclusie:
Voor moderne organisaties is een bedrijfscontinuïteit scan de snelste manier om grip te krijgen op continuïteit, risico’s en herstelvermogen.
De 10 onderdelen die worden geanalyseerd
Een professionele BCM-scan onderzoekt tien kerngebieden, gebaseerd op ISO 22301 en real-world crisiservaring.
1. Kritieke processen en afhankelijkheden
Welke processen zijn essentieel voor operationele continuïteit?
Analyse van:
- primaire processen
- ondersteunende processen
- automatisering
- ketenafhankelijkheden
- informatie- en datastromen
2. Single Points of Failure (SPOF’s)
Waar kan één persoon, systeem of leverancier het hele bedrijf stilleggen?
Voorbeelden:
- één IT-beheerder
- één leverancier
- één productielijn
- één cloudapplicatie
3. Technologie & IT-weerbaarheid
Onderzoek naar:
- back-ups
- recovery-testen
- cloudconfiguraties
- cyberweerbaarheid
- patching
- monitoring
4. Crisisorganisatie & governance
Wordt er tijdens crisis:
- snel besloten?
- helder gecommuniceerd?
- opgeschaald volgens plan?
Koppeling met: bedrijfscontinuïteit training.
5. Personeelsrisico’s
- afhankelijkheid van sleutelfiguren
- vervangbaarheid
- stressbestendigheid
- cross-training
6. Leveranciers & supply chain
Beoordeling van:
- afhankelijkheid
- geografische risico’s
- alternatieven
- supply chain resilience
7. Fysieke locaties
- energievoorziening
- toegang & veiligheid
- alternatieve locaties
- kwetsbaarheden bij brand of evacuatie
8. Documentatie & draaiboeken
Bestaan ze? Zijn ze actueel? Worden ze gebruikt?
Speciale aandacht voor:
- crisisdraaiboeken
- herstelprocedures
- fallback-processen
9. Communicatie & informatievoorziening
Onderzoek naar:
- interne communicatie
- externe stakeholders
- alternatieve communicatiemiddelen
- communicatiestromen in crisis
10. Herstelvermogen (recovery capability)
Hoe snel kan de organisatie terug naar normale operatie?
- MTTR
- herstelstrategieën
- testresultaten
- risico-afhankelijk herstel
Hoe een scan bedreigingen vroegtijdig blootlegt
Een bedrijfscontinuïteit scan gebruikt drie krachtige methoden om kwetsbaarheden op te sporen:
1. Data- en documentanalyse
Onderzoek van:
- procesdocumentatie
- incidentregistraties
- auditrapporten
- IT-logs
- personeelsdata
2. Interviews met sleutelfiguren
Hier komen vaak de belangrijkste kwetsbaarheden naar boven:
- ongeplande afhankelijkheden
- informele processen
- verborgen risico’s
3. Mini-scenario-oefeningen
Korte simulaties laten zien:
- waar informatie stokt
- waar beslissingen vertragen
- waar communicatie foutloopt
Deze scenario’s zijn gebaseerd op crisisoefening bedrijf organiseren.
Wat oorlogsomgevingen leren over kwetsbaarheid
De Nederlandse Academie voor Crisismanagement beschikt over unieke inzichten uit Oekraïne. Deze real-world cases leveren essentiële lessen voor BCM-scans.
1. Energie is kwetsbaarder dan gedacht
Blackouts lieten zien dat:
- back-ups onvoldoende waren
- generators te weinig capaciteit hadden
- mobiele netwerken uitvielen
- internet onbetrouwbaar werd
2. Communicatie breekt als eerste
In oorlogsomgevingen viel communicatie vaak weg.
Organisaties die papier, SMS, portofoons en satellietcommunicatie hadden, functioneerden beter.
3. Leveranciers vallen abrupt weg
In Oekraïne stopten meerdere leveranciers op 1 dag door:
- blokkades
- bombardementen
- personeelsuitval
Zonder alternatieve routes waren bedrijven volledig vastgelopen.
4. Teams presteren beter na oefening
Teams die eerder crisistraining hadden opgedaan:
- bleven rustiger
- handelden sneller
- communiceerden helderder
5. Mandaten zijn cruciaal
Besluiten moeten binnen seconden genomen kunnen worden.
Een scan toont waar mandaten ontbreken.
BCM-scan voor MKB vs. midcorp: de verschillen
Beide organisaties hebben andere uitdagingen.
MKB
- weinig redundantie
- afhankelijkheid van individuen
- beperkte budgetten
- minder documentatie
- meer operationele flexibiliteit
Midcorp
- grotere complexiteit
- meerdere locaties
- zwaardere governance
- afhankelijkheid van IT-systemen
- grotere risico-exposure
Hoe vaak moet je een bedrijfscontinuïteit scan uitvoeren?
1. Minimaal jaarlijks
Omdat risico’s snel veranderen.
2. Na grote organisatorische wijzigingen
Reorganisatie, nieuwe IT-systemen, fusies.
3. Na incidenten
Elk incident is een kans om te leren.
4. Bij geopolitieke veranderingen
Conflicten, sancties, veranderende handelsroutes.
Wat je doet na de scan: actieplan en implementatie
Een scan is pas waardevol wanneer deze leidt tot concrete verbeteringen.
Acties na de scan
- top 10 risico’s prioriteren
- maatregelen implementeren
- crisisstructuur verbeteren
- scenario-oefeningen uitvoeren
- BCM-programma opzetten
- governance en monitoring inregelen
Koppeling met interne links:
- continuïteitsanalyse bedrijf
- BCM implementatie ondersteuning
- bedrijfscontinuïteitsplan opstellen
Wat kan de Nederlandse Academie voor Crisismanagement voor uw organisatie betekenen?
De Nederlandse Academie voor Crisismanagement voert bedrijfscontinuïteit scans uit die real-world inzichten combineren met BCM-standaarden. Dankzij de ervaringen in Oekraïne zijn we in staat om kwetsbaarheden te identificeren die traditionele audits vaak missen. De aanbevelingen zijn helder, concreet en direct toepasbaar.
Onze Conclusie
Een bedrijfscontinuïteit scan is in 2026 een essentieel instrument voor organisaties die voorbereid willen zijn op verstoringen. Het combineert snelheid, diepgang, praktijkervaring en direct toepasbare aanbevelingen. Voor directies en MT’s is het de snelste manier om grip te krijgen op risico’s en herstelvermogen.
Een scan is geen formaliteit — het is de basis van moderne continuïteit.
Veel Gestelde Vragen (FAQ):
Wat onderzoekt een bedrijfscontinuïteit scan?
Kritieke processen, IT, personeel, leveranciers, herstelvermogen en risico’s.
Hoe lang duurt een BCM-scan?
Meestal 48–72 uur inclusief analyse en rapport.
Wat kost een bedrijfscontinuïteit scan?
Afhankelijk van omvang, processen en complexiteit.
Is een BCM-scan verplicht?
Voor sommige sectoren wel; voor anderen wordt het sterk aangeraden door verzekeraars en klanten.
Wie voert een bedrijfscontinuïteit scan uit?
BCM-specialisten met ervaring in crisismanagement en continuïteitsanalyse.
Hoe snel krijg je resultaten?
Binnen 72 werkuren na start ontvangt de directie een executive rapport.
Externe bronnen:
https://www.nctv.nl
https://www.ncsc.nl
https://www.weforum.org
https://www.enisa.europa.eu
https://www.iso.org
https://www.nato.int
https://www.oecd.org
https://www.osce.org